درس اول: آشنایی کلی با نرم افزار و نحوه ی اجرای آن

این نرم افزار یک از قوی ترین ابزارهای تحلیل های آماری ، گراف، نمودار، چارت و ... که قادر به انجام و اجرای آماره های توصیفی و استنباطی می باشد و ساعت ها کار دستی مشکل ارقام و اعداد آماری را به زدن چند تیک ماهرانه و سنجیده ، تسهیل کرده است. ضمن آن که از دقت و امکانات خوبی نیز برخوردار است.

علم آمار هم مانند هر علم ديگر در حال پويائي و نوگرائي مي‌باشد. با پيشرفت و متداول شدن كامپيوتر در عصر ما، اين دانش ثمربخش، روندي نو پيدا كرده است. از طرف ديگر نرم افزارهاي آماري، استفاده از آمار در علوم مختلف را سهل و آسان نموده اند.امروزه با گذشت زمان و پيشرفت دامنه تحقيقات علمي‌ در زمينه‌هاي مختلف علوم، آمار و كاربردهاي آن جاي خود را به گونه اي يافته است كه مي‌توان ادعا كرد تقريباً هيچ پژوهش علمي‌ بي نياز از اين علم و روش هاي آن نيست. با پيشرفت علوم و گسترش تکنولوژي، اهميت استفاده از روش هاي آماري در علوم مختلف بيش از پيش مورد توجه قرار گرفته است و آموختن آمار کاربردي در هر رشته جزء ملزومات گرديده است.

 Statistical Package for the Social Sciences كه مخفف آن SPSS مي‌باشد، يكي از نرم‌افزارهاي معروف آماري است كه توانايي انجام محاسبات مختلف آماري را دارد. اين نرم افزار يکي از تواناترين و جامع ترين نرم افزارهاي آماري است که با توجه به سادگي کار و ساير خصوصيات بارز آن، امروزه تقريباً از پرکاربردترين نرم افزارهاي آماري محسوب مي‌شود.

 در طي چند سال اخير نسخه‌هاي جديدي از نرم افزار SPSS به بازار عرضه شده است كه تفاوت‌هايي جزئي با هم دارند. اين تفاوت‌ها، در نحوه قرار گرفتن فرامين در منوها و زير منوهاي مختلف است حتي ممكن است تعداد دستوراتي كه در يك زير منو قرار مي‌گيرند در نسخه‌هاي مختلف، متفاوت باشد. در حال حاضر آخرين نسخه موجودSPSS در بازار نرم افزاري، نسخه16 (Version16 ) مي‌باشد.

نصب و راه اندازي

نصب و راه اندازي نرم افزار SPSS 16 تحت ويندوز

مراحل نصب نرم افزار SPSS 16 تقریباً در همه نسخه هاي ويندوز، يكسان و به شرح زير است.

1) CD مربوط به برنامه SPSS 16 را در CD-ROM قرار مي‌دهيم.

2) با انجام مرحله 1 در صورت وجود فايل (Autorun)، كادر محاوره اي (Installshield Wizard)خودبخود ظاهر مي‌شود. در غير اين صورت بايد از مسير مناسب فايل(Setup)برنامه(SPSS) را يافته و اجراء کرد تا کادر محاوره اي(Installshield Wizard)ظاهر شود. در این کادر محاوره اي(Next )را كليك مي‌كنيم.

ش 1 نصب

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3) با انجام مرحله 2، پنجره ديگري باز شده و توضيحاتي راجع به اجازه نشر برنامه مي‌دهد.

گزينه (I accept the terms in the license agreement) را انتخاب و روي (Next )كليك مي‌كنيم.

ش2 نصب

 

4) با انجام مرحله 3، كادر ديگري باز شده و اطلاعاتي راجع به نرم افزار،ارائه مي‌دهد، در اين کادر روي(Next )كليك مي‌كنيم.

5) با انجام مرحله4، كادر ديگري باز مي‌شود. در اين كادر، نامي ‌دلخواه در قسمت نام کاربر(User Name )و سازمان(Organization) وارد كرده و روي(Next )كليك مي‌كنيم.

6) با انجام مرحله 5، كادر ديگري باز مي‌شود. در اين كادر، براي تغيير مسير مقصد نصب برنامه در محلي غير از محل پيش گزيده، گزينه(Brows)را كليك نموده (مثلا به درایوE)و مسيري را كه مي‌خواهيم برنامه نصب شود انتخاب مي‌كنيم. سپس برروي (Next )كليك مي‌كنيم.بعد از اين مرحله اگر شماره سريال برنامه خواسته شد، بايد شماره سريال برنامه را که همراه نرم افزار ارائه مي شود، در قسمت( License Code )وارد کرده و روي ( Update  ) کليک کنيم.

تذکر ۱ : ممکن است بعضی شرکت ها برنامه را به صورت Extract درآورده باشند که مراحل نصب آن بسیار ساده تر است.ودر کادر محاوره راهنمایی می کند که اگر می خواهید نصب کنید ش 2 نصبInstall را بزنید و اگر تغییر مسیر دارید Browse را بزنید.

تذکر ۲ : اهمیت و فایده ی تغییر مسیر در این است که درایوی که ویندوز بر آن نسب شده (همان درایو پیش فرض) ممکن است فضا و جای کمی داشته باشد. علاوه بر این برخی برنامه ها با راه اندازی مجدد ویندوز نیز باز عمل می کنند.

7) با انجام مرحله 6، كادر ديگري باز مي‌شود. روي گزينه( Install ) كليك مي کنيم تا نصب نرم افزارآغاز گردد.

8) بعد از اجراي مرحله نصب نرم افزار، در کادر محاوره اي زيرگزينه(Finish )را براي اتمام مراحل نصب برنامه کليک مي کنيم. نصب نرم افزار خاتمه يافته و آماده اجرا مي گردد.

جهت اجرای برنامه از منوی Start به برنامه ی نصب شده بروید یا از Shortcut روی دسکتاپ آن را اجرا کنید. برای باز کردن فایلی در برنامه SPSS  

اگر در ابتدای شروع  کار با SPSS  کادر مکالمه   What would you like to do? 

 باز شد که به طریق زیر عمل می کنید : 

اگر می خواهید فایل ذخیره شده ای را باز کنید ، گزینه Open an existing data source را انتخاب کرده و در لیستی که ارائه شده است ، فایل مورد نظر را انتخاب وآن را در ویرایشگر داده ها باز کنید .

تدکر ۳: توجه کنید که کامپیوتر های موجود در شبکه ممکن است لیستی ازفایل ها در اختیار کاربر قرار ندهند  در این حالت با کلیک کردن بر روی ... More Files  چهار گوشی از دایرکتوری ها ظاهر می شود که می توان فایل یا درایو مورد نظر را در آن پیدا کرد.

اما اگر به  هر دلیل  نخواستید از کادر اولیه استفاده کنید یا آن را غیر فعال کرده اید  مانند سایر برنامه ها به طریق زیر عمل کنید :

از منوی File   گزینه   Open سپس  Data را انتخاب کنید . 

یا به وسیله آیکون میانبری که به حالت یک پوشه باز در زیر منوی  File  قرار دارد ، فایل مورد نظر را از روی هارد دیسکتان  انتخاب کنید .

تدکر ۴ : این برنامه فایلهایی را باز میکند که با  پسوند « sav .»  قبلاً ذخیره شده باشد ، که پسوند خود SPSS است و زیر آن نوشته شده است :  SPSS Data Document